← Arama Sayfasına Geri Dön

3 Yılı Aşan Taşınmaz Kiralamalarına İlişkin Belediye Meclisine Ait Olan Karar Verme Yetkisinin Encümene Devredilmesi

İZMİR BERGAMA BELEDİYESİ
2019
belediye

Rapor Özet

Ana Konu ve Temel Bulgular

  • Belediye meclisi, 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 18. maddesinde sayılan yetkilerinden olan taşınmazların 3 yıldan fazla kiralanmasına karar verme yetkisini Belediye Encümenine devretti.
  • Yetki devri, Anayasa, kanun, tüzük, yönetmelik ve diğer düzenleyici işlemler ile hukukun genel ilkeleri uyarınca yetkili kılınan kamu yöneticilerinin, yetkilerinden bir kısmını, sınırlarını yazılı olarak belirleyerek aynı örgüt içinde alt kademelere devretmesi şeklinde tanımlanabilir.
  • 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 42. maddesine göre belediye başkanı, görev ve yetkilerinden bir kısmını uygun gördüğü takdirde, yöneticilik sıfatı bulunan belediye görevlilerine devredebilir.
  • 5393 sayılı Kanun'un yetki devrine ilişkin yukarıda yer alan düzenlemelerinde, yetkisini devredebilecek makam olarak belediye başkanı sayılmış olup meclis, encümen, kurul, komisyon vb. gibi organlar sayılmamıştır.
  • Belediye meclisinin 17.10.2017 tarihli ve 17/118 sayılı kararıyla, mülkiyeti kurumumuza ait taşınmazların, 5393 Sayılı Belediye Kanunu'nun 18. maddesinin (e) bendi gereğince 10 (on) yıl süreye kadar kiralanmasına ve kiralanması için Belediye Encümenine yetki verilmesine karar verildi.
  • Belediye meclisinin yapmış olduğu yetki devri, 5393 sayılı Kanun'un yetki devrine ilişkin düzenlemesinde ve belediye meclisine ilişkin maddelerinde yer almamaktadır.
  • 5393 sayılı Belediye Kanunu yetki devri konusunda sadece Belediye Başkanına izin vermektedir.
  • 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun meclisin görev ve yetkilerini belirleyen 18. maddesinde, taşınmaz mal alımı, satımı, takası, tahsisi, tahsis şeklinin değiştirilmesi veya tahsisli bir taşınmazın kamu hizmetinde ihtiyaç duyulmaması hâlinde tahsisin kaldırılmasına; üç yıldan fazla kiralanmasına ve süresi otuz yılı geçmemek kaydıyla bunlar üzerinde sınırlı aynî hak tesisine karar vermeye ilişkin düzenleme bulunmaktadır.
  • Burada meclise tanınan karar verme yetkisi, belediyenin bütün mülkleri için, ortada herhangi bir ihtiyaç yokken, somut bir durum ve bu durumla ilişkilendirilmiş bir taşınmaz yokken durup dururken genel bir karar alma değil, ihtiyaç duyulması halinde o ihtiyacın yerine getirilmesine yöneliktir.
  • Bu sebeple, yukarıdaki maddede belirtilen her durum için (3 yılı aşan kiralamalar dahil) hangi belediye taşınmazının hangi şekilde değerlendirileceğine dair bir kararın alınması gerekir.
  • Bütün belediye taşınmazlarının 10 yıl süreyle kiraya verilmesi için encümene yetki verilmesi şeklinde bir kararın maddenin amacına uygun olduğu düşünülemez.
  • Hangi taşınmaz ya da taşınmazların bu şekilde kiralanmasının uygun olacağına, taşınmazların tek tek belirtilerek karar alınması ve Meclisin yetkisini kullanarak aldığı kararı uygulanmak üzere ilgili mercie (bu konuda yetkili merci encümendir) havale etmesi gerekir.
  • Yoksa meclisin karar verme yetkisinin başka bir organa devrinin mevzuatımızda bir karşılığı yoktur.

Yasal ve Düzenleyici Çerçeve

  • 5393 sayılı Belediye Kanunu

Önerilen veya Eleştirilen Ana Eylem Noktaları

  • Belediye meclisi, yetki devrine ilişkin kararını iptal etmelidir.
  • Belediye meclisi, 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 18. maddesinde belirtilen yetkilerini kendisi kullanmalıdır.
  • Belediye meclisi, taşınmazların kiralanması ile ilgili kararları, ihtiyaç duyulması halinde o ihtiyacın yerine getirilmesine yönelik olarak almalıdır.
  • Belediye meclisi, kararlarını taşınmazların tek tek belirtilerek almalı ve aldığı kararları uygulanmak üzere ilgili mercie (bu konuda yetkili merci encümendir) havale etmelidir.

Rapor Metni

Belediye meclisinin 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 18’inci maddesinde sayılan yetkilerinden olan taşınmazların 3 yıldan fazla kiralanmasına karar verme yetkisini Belediye Encümenine devrettiği görülmüştür.

Kamu yönetimi alanında yetki devri; Anayasa, kanun, tüzük, yönetmelik ve diğer düzenleyici işlemler ile hukukun genel ilkeleri uyarınca yetkili kılınan kamu yöneticilerinin, yetkilerinden bir kısmını, sınırlarını yazılı olarak belirleyerek aynı örgüt içinde alt kademelere devretmesi şeklinde tanımlanabilir.

Yetki devrine ilişkin 5393 sayılı Belediye Kanunu’un 42’nci maddesinde “Belediye başkanı, görev ve yetkilerinden bir kısmını uygun gördüğü takdirde, yöneticilik sıfatı bulunan belediye görevlilerine devredebilir.” şeklindedir.

5393 sayılı Kanun’un yetki devrine ilişkin yukarıda yer alan düzenlemelerinde, yetkisini devredebilecek makam olarak belediye başkanı sayılmış olup meclis, encümen,


kurul, komisyon vb. gibi organlar sayılmamıştır.


Yapılan incelemede;


Belediye Meclisinin 17.10.2017 tarihli ve 17/118 sayılı kararıyla “Mülkiyeti kurumumuza ait taşınmazların, 5393 Sayılı Belediye Kanunu'nun l8'inci maddesinin (e) bendi gereğince l0 (on) yıl süreye kadar kiralanmasına ve kiralanması için Belediye Encümenine yetki verilmesine yapılan işaretli oylama sonucunda mevcudun oybirliğiyle karar verildi.”

Denilerek, Belediye Encümenine yetki devri yapılmasının uygun olduğuna karar verildiği görülmüştür.

Belediye Meclisinin yapmış olduğu yetki devri yukarıdaki mevzuat hükümleri çerçevesinde değerlendirildiğinde;

Meclisin, yetkilerini devredebileceğine izin veren bir mevzuat hükmü 5393 sayılı Kanun’un yetki devrine ilişkin düzenlemesinde ve belediye meclisine ilişkin maddelerinde yer almamaktadır. 5393 sayılı Belediye Kanunu yetki devri konusunda sadece Belediye Başkanına izin vermektedir.

5393 sayılı Belediye Kanunu’nun meclisin görev ve yetkilerini belirleyen 18’nci maddesi “e) Taşınmaz mal alımına, satımına, takasına, tahsisine, tahsis şeklinin değiştirilmesine veya tahsisli bir taşınmazın kamu hizmetinde ihtiyaç duyulmaması hâlinde tahsisin kaldırılmasına; üç yıldan fazla kiralanmasına ve süresi otuz yılı geçmemek kaydıyla bunlar üzerinde sınırlı aynî hak tesisine karar vermek.” denilmiştir.

Burada meclise tanınan karar verme yetkisi, belediyenin bütün mülkleri için, ortada herhangi bir ihtiyaç yokken, somut bir durum ve bu durumla ilişkilendirilmiş bir taşınmaz yokken durup dururken genel bir karar alma değil, ihtiyaç duyulması halinde o ihtiyacın yerine getirilmesine yöneliktir.

Bu sebeple, yukarıdaki maddede belirtilen her durum için (3 yılı aşan kiralamalar dahil) hangi belediye taşınmazının hangi şekilde değerlendirileceğine dair bir kararın alınması gerekir. Bütün belediye taşınmazlarının 10 yıl süreyle kiraya verilmesi için encümene yetki verilmesi şeklinde bir kararın maddenin amacına uygun olduğu düşünülemez. Hangi taşınmaz ya da taşınmazların bu şekilde kiralanmasının uygun olacağına, taşınmazların tek tek belirtilerek karar alınması ve Meclisin yetkisini kullanarak aldığı kararı uygulanmak üzere ilgili mercie (bu konuda yetkili merci encümendir) havale etmesi gerekir. Yoksa meclisin


karar verme yetkisinin başka bir organa devrinin mevzuatımızda bir karşılığı yoktur.