Rapor Özet
- İdare sınırlarında maden payı ödemesi gereken işletmeler bulunmasına rağmen, 2020 yılında maden payının tahakkuku ve tahsili gerçekleştirilmemiştir.
- Maden işletmeleri, yıllık satış tutarına ilişkin bilgileri vergi mahremiyeti gerekçe göstererek idareye vermedikleri için, idare bu bilgileri doğrulayamamış ve tahsilat yapamamıştır.
Yasal ve düzenleyici çerçeve
- 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu'nun mükerrer 97'nci maddesinin (b) bendine göre; belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde faaliyet gösteren maden işletmeleri, yıllık satış tutarının %0,2'si nispetinde belediye payı ayırır ve bu payı belediyeye öder.
- Maden paylarının tahsil edilebilmesi için, maden işletmelerinin gerçekçi satış tutarları üzerinden tahsilatın sağlanması gerekmektedir.
Rapor Metni
İdare sınırlarında maden payı ödemesi gereken işletmeler bulunmasına rağmen, 2020 yılında maden payının tahakkuku ve tahsili gerçekleştirilmemiştir.
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun mükerrer 97’nci maddesinin (b) bendinde; “Belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde faaliyet gösteren maden işletmelerince, 3213 sayılı Maden Kanununun 14 üncü maddesinde yer alan paylara ilaveten yıllık satış tutarının % 0,2'si nispetinde belediye payı ayrılır. Bu pay, Devlet hakkının Hazineye ödenmesi sırasında ruhsat sahibi tarafından ilgili belediyeye ödenir.” denilmektedir.
Yukarıda yer alan düzenlemeden de anlaşılacağı üzere, maden işletmelerince yıllık satış tutarına, Kanun’da öngörülen oranın uygulanması sonucu bulunacak meblağın maden payı olarak belediyelere yatırılması gerekmektedir.
Ancak, Belediye sınırları içerisinde maden payı ödemesi gereken işletmeler
bulunmasına rağmen, bu işletmelerin maden paylarını İdareye yatırmadıkları; bu mükelleflere ait yıllık satış tutarları hakkında vergi mahremiyeti gerekçe gösterilerek İdare tarafından diğer kurumlardan herhangi bir bilgiye ulaşılamadığı görülmüştür.
Bu durum, İdarenin, maden işletmelerinin yıllık satış tutarları hakkında doğrulayıcı işlem yapmasını engellemiş ve sonuç olarak maden payına ilişkin tahsilatların gerçekleşmesinin önüne geçmiştir.
Denetim tespitine binaen İdare tarafından, maden işleten firmalarla ilgili olarak Maden ve Petrol işleri Genel Müdürlüğü ile yazışmaların yapıldığı, mezkûr İdareden gelen cevapta belirtilen firmaların incelenerek maden payının tahakkuk ve tahsilatı işlemlerinin başlatılacağı ifade edilmiştir.
Netice olarak, 2464 sayılı Kanun’un açık hükmüne binaen, İdare maden paylarının, maden işletmelerinin gerçekçi satış tutarları üzerinden tahsilinin sağlanması için gerekli işlemlerin başlatılması gerekmektedir.