Rapor Özet
Ana Konu
Belediye taşınmazlarının kayıt işlemlerinin mevzuata uygun olarak yapılmaması.
Temel Bulgular
- Belediyeye ait taşınmazların kayıt işlemlerinin yapılmasında, Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmeliğin, taşınmazların kayıt esas ve usullerini düzenleyen hükümlerine uyulmamıştır.
- 5018 Sayılı Kamu Mali Yönetim ve Kontrol Kanunu’nun taşınır ve taşınmaz işlemleri başlıklı 44’üncü maddesinde, genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerine ait taşınır ve taşınmaz malların kaydı ile mal yönetim hesabının verilmesine ilişkin usul ve esasların Maliye Bakanlığınca hazırlanacak ve Bakanlar Kurulu tarafından çıkarılacak yönetmelikte düzenleneceği belirtilmektedir.
- Belediyenin; taşınmazlarına ilişkin Yönetmelikte öngörülen cetvelleri oluşturulmaması ve tapu kayıtları ile uyumlu hale getirilmemesi sonucu mevzuat hükümlerine uyulmadığı gibi taşınmazların ilgili hesaplara kaydedilmemesinden dolayı mali tablolarda taşınmaz değerlerinin hatalı görünmesine de sebep olmuştur.
Yasal ve Düzenleyici Çerçeve
- 5018 Sayılı Kamu Mali Yönetim ve Kontrol Kanunu
- 02.10.2006 Tarih ve 26307 Sayılı Resmi Gazetede yayınlanan Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik
Önerilen veya Eleştirilen Ana Eylem Noktaları
- Kurumun taşınmazlarının kayıt işlemlerinin, Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmeliğin hükümlerine uygun olarak yapılması gerekmektedir.
- Kurumun, taşınmazlarının kayıt işlemlerini yaparken, Yönetmelikte öngörülen formları ve icmal cetvellerini oluşturması gerekmektedir.
- Kurumun, taşınmazlarının mevcut kullanım şekli ile tapu kayıtlarının birbirine uygun olmasını sağlamak için gerekli çalışmaları yapması gerekmektedir.
Rapor Metni
Belediyeye ait taşınmazların kayıt işlemlerinin yapılmasında, Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmeliğin, taşınmazların kayıt esas ve usullerini düzenleyen hükümlerine uyulmadığı görülmüştür.
5018 Sayılı Kamu Mali Yönetim ve Kontrol Kanunu’nun” Taşınır ve Taşınmaz İşlemleri” başlıklı 44’üncü maddesinde;
Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerine ait taşınır ve taşınmaz malların kaydı ile mal yönetim hesabının verilmesine ilişkin usul ve esasların Maliye Bakanlığınca hazırlanacak ve Bakanlar Kurulu tarafından çıkarılacak yönetmelikte düzenleneceği belirtilmektedir.
02.10.2006 Tarih ve 26307 Sayılı Resmi Gazetede yayınlanan Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik’in “Kayıt Şekli” başlıklı 7’nci maddesine göre; kamu idaresi taşınmazları için, Tapuda Kayıtlı Olan Taşınmazlar Formu, Tapuda Kayıtlı Olmayan Taşınmazlar Formu, Orta Malları Formu ve Genel Hizmet Alanları Formunun düzenlenmesi gerekmektedir.
Yine aynı yönetmelik hükümlerine göre; kamu idarelerinin taşınmaz kayıt ve kontrol işlemleriyle görevli birimlerince hazırlanan bu formlar taşınmaz icmal cetvelleri hazırlanmak üzere mali hizmetler birimine gönderilir. Mali hizmetler birimince bu formlar konsolide edilerek bu Yönetmeliğin ekinde (Ek 7) bulunan örneğe uygun şekilde taşınmaz icmal cetvelleri oluşturulur.
Aynı Yönetmeliğin “Cins Tashihlerinin Yapılması” başlıklı 10’uncu maddesinde de; “Kamu idareleri; mülkiyetlerinde, yönetimlerinde ve kullanımlarında bulunan taşınmazların mevcut kullanım şekli ile tapu kaydının birbirine uygun olmaması durumunda, tapu kayıtlarında cins tashihinin yapılması için gerekli işlemleri yaparlar” ve “Kayıt değişikliği işlemleri” başlıklı 11’inci maddesine göre; “(1) Kadastro, imar, ifraz, tevhid, cins tashihi, yüzölçüm değişikliği, kat mülkiyeti tesisi, kamuya terk gibi nedenlerle taşınmazda meydana gelebilecek değişikliklerde kayıtlar kapatılıp oluşan taşınmazlar esas alınarak yeni kayıt tesis edilir.” Hükümleri yer almaktadır.
Bu hükümlere rağmen, kurum mülkiyetinde bulunan taşınmazlar için, Yönetmelikte öngörülen formlar ve icmal cetvelleri oluşturulmamıştır. Taşınmazların mevcut kullanım şekli ile tapu kayıtlarının birbirine uygun olmasına yönelik çalışmalar yapılmamıştır.
Bu işlemlerin yapılmamış olması, Belediyeye ait taşınmazların tapuda kayıtlı olup olmama durumları ile Orta Mal veya Genel Hizmet Alanları olma hallerinin bilinememesine sebep olmaktadır. Ayrıca muhasebe kayıtlarının taşınmazların kullanım durumlarına göre
ilgili hesaplara kaydedilmemiş olması Mali tablolardan bilançoda taşınmaz değerlerinin hatalı görünmesine de sebep olmuştur
Kamu idaresi cevabında; Taşınmazların envanter çalışmaları başlatılmıştır. Bu çalışmaların tamamlanması sonucunda değer tespitleri ve mevcut durumları belirlenecektir. Mevcut durumlarına göre taşınmazların cins tashihi işlemleri yapılarak form ve icmal cetvelleri oluşturulup muhasebe kayıtları ile uyumu sağlanacaktır.
Sonuç olarak Kurum taşınmazlarının kayıt işlemlerinin yapılmasında, Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmeliğin, taşınmazların kayıt esas ve usullerini düzenleyen hükümlerine uyulmamıştır. Kurum cevabında, bulgu konusu hatanın giderilmesi için gerekli işlemlere başlanıldığı belirtilmiştir. Belediye taşınmazlarına ilişkin Yönetmelikte öngörülen cetvellerin oluşturulmaması ve tapu kayıtları ile uyumlu hale getirilmemesi sonucu mevzuat hükümlerine uyulmadığı gibi taşınmazların ilgili hesaplara kaydedilmemesinden dolayı mali tablolarda taşınmaz değerlerinin hatalı görünmesine de sebep olmuştur.