Rapor Özet
Ana konu ve temel bulgular
- DESKİ, su faturaları ile birlikte tahsil ettiği Çevre Temizlik Vergisi'nden yıllara göre toplam 813.404,34 TL'sini ilgili belediyelere göndermemiştir.
- Yapılandırma kanunları gereği borçlarını ödeyen veya yapılandırma şartlarını kaybettikten sonra ödeme yapan abonelere ait Çevre Temizlik Vergisi tutarları, DESKİ tarafından kullanılan otomasyon programı tarafından doğru şekilde tasnif edilmemiştir.
- Doğru biçimde tasnifi yapılmadan tahsilatı yapılan Çevre Temizlik Vergisi tutarları da ilgili belediyeye gönderilmeyip, ilgili yıl bütçesine gelir kaydedilmiş veya emanete alınmıştır.
- İlgili belediyelere gönderilmeyen Çevre Temizlik Vergisi payları; 2017 yılında 233.977,07 TL, 2018 yılında 346.708,32 TL ve 2019 yılında 232.718,95 TL olmak üzere, toplam 813.404,34 TL'dir.
- Bu tutarlardan 792.889,77 TL'si ilgili yıllarda bütçe geliri olarak hesaplara alınmış, en son döneme ait 20.514,57 TL'si de 333 Emanetler Hesabında izlenmektedir.
Yasal ve düzenleyici çerçeve
- Çevre Temizlik Vergisi, 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu'nun Mükerrer 44'üncü maddesinde düzenlenmiştir.
- Anılan maddede, büyükşehir belediye sınırları ve mücavir alanlardaki meskenlere ait Çevre Temizlik Vergisi'nin su ve kanalizasyon idarelerince tahsil edileceği, su ve kanalizasyon idarelerinin tahsil ettikleri çevre temizlik vergisi ile bunlara ilişkin gecikme zammlarının yüzde seksenini, tahsilatı takip eden ayın yirminci günü akşamına kadar ilgili belediyeye bildirerek, aynı süre içinde ödeyeceği hüküm altına alınmıştır.
Önerilen veya eleştirilen ana eylem noktaları
- DESKİ'nin söz konusu Çevre Temizlik Vergisi paylarının tasnifinin doğru bir şekilde yapılması gerekmektedir.
- Yersiz olarak bütçeye gelir kaydedilen Çevre Temizlik Vergisi ile bu verginin süresinde ödenmemesi nedeniyle tahsil ettiği gecikme zammının yüzde yirmisini büyükşehir belediyesine, yüzde seksenini de ilgili ilçe belediyelerine belirtilen sürelerde ödemesi gerekmektedir.
- Aksi takdirde, İdarenin gecikme zammı ödemek zorunda kalması söz konusu olacaktır.
Rapor Metni
DESKİ'nin 2019 yılı mali tabloları ve eki belgelerin incelenmesinde; ticari olmayan abonelerden su faturaları ile birlikte tahsil edilen Çevre Temizlik Vergilerinden yıllar itibariyle toplam 813.404,34 TL’sinin ilgili belediyelere gönderilmediği tespit edilmiştir.
Çevre Temizlik Vergisi, 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun Mükerrer 44’üncü maddesinde düzenlenmiştir. Anılan maddede;
-büyükşehir belediye sınırları ve mücavir alanlardaki meskenlere ait Çevre Temizlik Vergisinin su ve kanalizasyon idarelerince tahsil edileceği,
-su ve kanalizasyon idarelerinin, konutlara ilişkin olarak tahsil ettikleri çevre temizlik vergisi ile bunlara ilişkin gecikme zamlarının yüzde seksenini, tahsilatı takip eden ayın yirminci günü akşamına kadar ilgili belediyeye bildirerek, aynı süre içinde ödeyeceği,
-tahsil edilen vergi ve gecikme zammının yüzde yirmisinin ise münhasıran çöp imha tesislerinin kuruluş ve işletmelerinde kullanılmak üzere ilgili büyükşehir belediyesine tahsilatı takip eden ayın yirminci günü akşamına kadar aktarılacağı,
- tahsil ettiği vergiyi veya gecikme zammını yukarıda belirtilen süre içinde ilgili belediyeye yatırmayan idarelerden, bu tutarlar için 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre gecikme zammı tatbik edilerek tahsil edileceği,
hüküm altına alınmıştır.
Yapılan incelemede; çeşitli yapılandırma kanunları uyarınca geçmiş borçlarını yapılandırıp ödeyen ya da ilgili kanundaki yapılandırma şartlarını kaybettikten sonra ödeme yapan abonelere ait Çevre Temizlik Vergisi tutarlarının, DESKİ tarafından kullanılan otomasyon programı tarafından doğru şekilde tasnif edilmediği ve bu nedenle hangi belediyeye ait olduğunun belirlenemediği anlaşılmıştır. Doğru biçimde tasnifi yapılmadan tahsilatı yapılan Çevre Temizlik Vergisi tutarlarının da ilgili belediyeye gönderilmeyip, ilgili yıl bütçesine gelir kaydedildiği veya emanete alındığı tespit edilmiştir.
İlgili belediyelere gönderilmeyen Çevre Temizlik Vergisi payları; 2017 yılında 233.977,07 TL, 2018 yılında 346.708,32 TL ve 2019 yılında 232.718,95 TL olmak üzere, toplam 813.404,34 TL’dir. Bu tutarlardan 792.889,77 TL’si ilgili yıllarda bütçe geliri olarak hesaplara alınmış, en son döneme ait 20.514,57 TL’si de 333 Emanetler Hesabında izlenmektedir.
DESKİ tarafından söz konusu Çevre Temizlik Vergisi paylarının tasnifinin doğru bir şekilde yapılması, yersiz olarak bütçeye gelir kaydedilen Çevre Temizlik Vergisi ile bu verginin süresinde ödenmemesi nedeniyle tahsil ettiği gecikme zammının yüzde yirmisini büyükşehir belediyesine, yüzde seksenini de ilgili ilçe belediyelerine belirtilen sürelerde ödemesi gerekmektedir. Aksi takdirde, Kurum menfaatlerine uygun olmayacak şekilde, İdarenin gecikme zammı ödemek zorunda kalması söz konusu olacaktır.