← Arama Sayfasına Geri Dön

Doğrudan Teminle Yapılan Mal ve Hizmet Alımları ile Yapım İşlerinde Yasal Sınırın Aşılması

KAYSERİ TALAS BELEDİYESİ
2020
belediye
DİĞER BULGULAR

Rapor Özet

  • Doğrudan temin veya pazarlık usulüyle hizmet alımları ile yapım işlerine ilişkin harcamalarda, mevzuatta öngörülen %10'luk sınır aşılmış ve Kamu İhale Kurulundan uygun görüş alınmamıştır.
  • Mal alımlarında, %21,32 oranında harcama izni alınmasına rağmen bu oranın da aşıldığı görülmüştür.
  • İdarenin mal ve malzeme alımlarında %21,32 oranında harcama yapmak için Kamu İhale Kurumu'na başvurduğu ve kurumun da sadece mal alımları için izin verdiği görülmüştür.
  • Ancak idarenin 2020 yılında hizmet ve yapım işlerinde %10'un, mal alımlarında ise alınan iznin üzerine çıktığı tespit edilmiştir.

Yasal ve Düzenleyici Çerçeve:

  • 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 62'nci maddesinin (ı) bendinde, idarelerin yıllık bütçelerine konulan ödeneklerin %10'unu Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü olmadıkça aşamayacağı belirtilmiştir.
  • Kamu İhale Genel Tebliği'nin 21.2'nci maddesinde, idarelerin yıllık bütçelerinde belirlenen toplam ödenek miktarını dikkate alacakları ve mal, hizmet alımları ile yapım işleri için ayrı ayrı %10 oranını hesaplayacakları ifade edilmektedir.

Önerilen veya Eleştirilen Ana Eylem Noktaları:

  • İdarelerin, kanuni ve kurumca belirtilen sınırlara riayet ederek harcama yapmaları önerilmektedir.
  • Mal, hizmet ve yapım işleri için ayrı ayrı %10'luk limitin hesaplanması ve bu limite uyulması gerektiği vurgulanmaktadır.
  • İdarelerin, Kamu İhale Kurulundan uygun görüş almak zorunda olduğu durumlarda, bu görüşü almadan önce gerekli hazırlıkları yapmaları ve kurumun kararına uygun hareket etmeleri önerilmektedir.

Rapor Metni

Kamu idaresi hesaplarında yapılan incelemede doğrudan temin ya da pazarlık usulüyle hizmet alımları ile yapım işlerine ilişkin harcamaların mevzuatta öngörülen yüzde 10’luk sınırı aşmasına rağmen, aşan kısım için Kamu İhale Kurulundan uygun görüş alınmadığı, mal alımlarında ise %21,32 oranında harcama izni alınmasına rağmen bu oranın da aşıldığı görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 62’nci maddesinin (ı) bendinde, “Bu Kanunun 21 ve 22’nci maddelerindeki parasal limitler dahilinde yapılacak harcamaların yıllık toplamı, idarelerin bütçelerine bu amaçla konulacak ödeneklerin %10’unu Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü olmadıkça aşamaz.” denilmiştir. Metinde geçen parasal limit ifadesinden 2’nci maddenin (f) bendi ile 22’nci maddenin (d) bentlerinin kastedildiği anlaşılmaktadır. 22.08.2009 tarih ve 27327 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan Kamu İhale Genel Tebliği’nin 21.2’nci maddesinde madde metninin daha ayrıntılı bir izahına yer verilmiş olup buna göre “4734 sayılı Kanun'un 21’inci maddesinin (f) bendi ve 22’nci maddesinin (d) bendine göre ihtiyaçların temininde kurum ve kuruluşlar, yıllık bütçelerinde belirlenen toplam ödenek miktarını dikkate alacaklardır. Kurum ve kuruluşlar, mal alımı, hizmet alımı veya yapım işleri için bütçelerine konan yıllık toplam ödenekleri üzerinden her biri için ayrı ayrı % 10 oranını hesaplayacaklardır.” denilmektedir. Yine Tebliğ’in 21.8’inci maddesinde Kanun’un 21’inci maddesinin (f) bendi ile 22’nci maddesinin (d) bendinde yer alan parasal limitlerin toplamı dikkate alınırken mal ve hizmet alımları ile yapım işleri için ayrılan ödenek tutarlarının ayrı ayrı değerlendirileceği ifade edilmektedir.

İdarenin mal ve malzeme alımlarında %21,32 oranında harcama yapmak için 28.08.2020 tarih ve 8723 sayılı yazı ile Kamu İhale Kurumu’na başvurduğu, kurumun da 02.09.2020 tarih ve 2020/DK.D-265 sayılı karar ile izin verdiği görülmüştür. Kararda da açıkça belirtildiği üzere söz konusu izin sadece mal alımları için verilmiş olup kararda hizmet ve yapım işlerine ilişkin bir ibare bulunmamaktadır. Ancak kurumun muhasebe kayıt sisteminden alınan raporda 2020 yılında hizmet ve yapım işlerinde %10’un, mal alımlarında ise alınan iznin üzerine çıkıldığı görülmüştür. Söz konusu yöntemle yapılan harcamalarda kanuni ve kurumca belirtilen sınırlara riayet edilmesinin uygun olacağı değerlendirilmektedir.


Tablo 10: Mal, Hizmet ve Yapım İşleri İçin Harcanan Tutarlar ve Bütçe Ödeneklerine Oranı


Tipi

Bütçe

Yüzde 10 Bütçe

Harcama

Oran

Mal

31.745.416,90

3.174.541,69

7.808.869,05

24,60

Hizmet

62.770.031,70

6.277.003,17

7.875.222,97

12,55

Yapım

11.761.142,40

1.176.114,24

2.055.088,11

17,47

TOPLAM

106.276.591,00

10.627.659,10

17.739.180,13