Rapor Özet
Ana Konu
Bayrampaşa ve Ataşehir toptancı hallerinde, kira bedellerini zamanında ödemeyenlerin kira sözleşmelerinin feshine ilişkin belediye encümenince bir karar alınmamış olması ve dolayısıyla tahliye işlemlerinin gerçekleştirilememiş olmasıdır.
Temel Bulgular
- Hal Müdürlüğü yönetiminde bulunan Bayrampaşa ve Ataşehir hallerinde toplam 141 iş yerine kira borçları nedeniyle tebligat gönderilmiştir.
- Bunlardan 61 iş yeri ödemesini yapmış, 23 iş yeri kısmen ödeme yapmış, geri kalan 57 iş yeri ise kira borcunu ödememiştir.
- Kira bedellerini zamanında ödemeyenler hakkında, belediye encümenince kira sözleşmelerinin feshine ilişkin bir karar alınmadığından tahliye işlemleri de gerçekleştirilememiştir.
- Tahliyesi sağlanamayan bu iş yerleri faaliyetlerine halihazırda devam etmektedir.
Yasal ve Düzenleyici Çerçeve
- 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun
- Sebze ve Meyve Ticareti ve Toptancı Halleri Hakkında Yönetmelik
- 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu
Önerilen veya Eleştirilen Ana Eylem Noktaları:
- İdarenin, tebligata konu kira bedellerini ödemeyenler hakkında, 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun ve Sebze ve Meyve Ticareti ve Toptancı Halleri Hakkında Yönetmelik hükümleri doğrultusunda gerekli yasal işlemleri yapması gerekmektedir.
- Kira sözleşmelerinin mevzuat uyarınca belediye encümeni tarafından feshine karar verilip bu iş yerlerinin tahliyesi sağlanarak 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’na göre kiralanması gerekmektedir.
Rapor Metni
Hal Müdürlüğü yönetiminde bulunan Bayrampaşa ve Ataşehir hallerinde, İdarenin yazılı uyarısına rağmen kira bedellerini zamanında ödemeyenlere ilişkin olarak belediye encümenince kira sözleşmelerinin feshine ilişkin bir karar alınmamış ve iş yerlerinin tahliye işlemleri gerçekleştirilmemiştir.
5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun’un 11’inci maddesinin (1) numaralı fıkrasına istinaden belediyeler, toptancı hallerindeki iş yerlerini kiralama veya satış yoluyla işletebilmektedir. Bu maddenin (6) numaralı fıkrasının (a) bendinde ise; kira bedeli veya tahsis ücretini belediyenin yazılı uyarısına rağmen ödemeyenler ile teminatını süresinde vermeyenlerin veya eksilen teminatını süresinde tamamlamayanların, kira sözleşmelerinin feshine ya da satış işlemlerinin veya tahsislerinin iptaline belediye encümenince karar verileceği belirtilmiştir.
5957 sayılı Kanun’un 11’inci maddesinin (7) numaralı fıkrasında da;
“Kira sözleşmesinin feshine ya da satış işleminin veya tahsisin iptaline ilişkin kararın kendilerine tebliğinden itibaren, belediye toptancı halinde faaliyet gösterenler işyerlerini otuz gün içinde, pazar yerlerinde faaliyet gösterenler ise satış yerlerini yedi gün içinde tahliye etmeye mecburdur. Bu süre sonunda tahliye edilmeyen yerler, belediye zabıtası tarafından tahliye ettirilir.” hükmü bulunmaktadır.
Sebze ve Meyve Ticareti ve Toptancı Halleri Hakkında Yönetmelik’te de benzer düzenlemeler yer almaktadır.
Tahliyesi sağlanan iş yerlerine ilişkin olarak da Kanun’un 11’inci maddesinin (1) numaralı fıkrasında belirtilen “...İşyerlerinin kiralanması veya satılması 8/9/1983 tarihli ve 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümlerine göre yapılır. Kira süresi en fazla on yıldır.” hükmünün işletilmesi gerekmektedir.
İdarenin hesap ve işlemlerinin incelenmesi neticesinde; Bayrampaşa ve Ataşehir hallerinde bulunan ve kira borcunu süresinde ödemeyen toplam 141 iş yerine tebligatta bulunulduğu; bunlardan 61 iş yerinin ödemesini yaptığı; 23 iş yerinin kısmen ödeme yaptığı;
geriye kalan 57 iş yerinin ise kira borcunu ödemediği tespit edilmiştir.
Diğer yandan, Hal Müdürlüğü yönetiminde bulunan Bayrampaşa ve Ataşehir hallerinde, İdarenin yazılı uyarısına rağmen kira bedellerini zamanında ödemeyenlere ilişkin belediye encümenince kira sözleşmelerinin feshine ilişkin bir karar alınmadığından tahliye işlemleri de gerçekleştirilememiştir. Tahliyesi sağlanamayan söz konusu iş yerleri faaliyetlerine halihazırda devam etmektedirler.
Yukarıda yer alan denetim tespiti sonrasında, İdare tarafından; tebligata konu kira bedellerini ödemeyenler hakkında, 5957 sayılı Sebze ve Meyveler İle Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun ve Sebze ve Meyve Ticareti ve Toptancı Halleri Hakkında Yönetmelik hükümleri doğrultusunda gerekli yasal işlemlerin yapılacağı ifade edilmiştir.
Netice olarak, bu iş yerlerinin, kira sözleşmelerinin mevzuat uyarınca belediye encümeni tarafından feshine karar verilip tahliyesi sağlanarak 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’na göre kiralanması gerekmektedir.