Rapor Özet
Ana Konu ve Temel Bulgular
- Büyükşehir Belediyesi, İlçe Belediyesine geçmiş yıllarda verdiği borcu 2020 yılında geri ödeyememiştir.
- 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'na göre Büyükşehir Belediyesi, ilçe belediyelerine ancak yatırım projeleri için finansman sağlamak amacıyla borç verebilir.
- İlçe belediyeleri için 2020 yılı yatırım programında yer almayan borcun verilmesi kanuna uygun bulunmamaktadır.
Yasal ve Düzenleyici Çerçeve
- 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun 24'üncü maddesi, Büyükşehir belediyesinin giderlerini düzenlemektedir.
- Bu maddeye göre Büyükşehir Belediyesi, ilçe belediyelerine borç veremez.
- 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun 27'nci maddesi, Büyükşehir belediyesi ile ilçe belediyeleri arasındaki hizmet ilişkilerini ve koordinasyonu düzenlemektedir.
- Bu maddeye göre Büyükşehir Belediyesi, ilçe belediyeleri ile ortak projeler geliştirebilir ve yatırım yapabilir.
- Yatırım projeleri için finansman sağlamak amacıyla, kesinleşmiş en son yıl bütçe gelirinin % 10'unu aşmamak ve bütçede ödeneği ayrılmış olmak şartıyla, ilçe belediyelerine malî ve aynî yardım yapabilir.
Önerilen veya Eleştirilen Ana Eylem Noktaları
- Büyükşehir Belediyesi'nin ilçe belediyelerine verdiği borçların kanuna uygun bir şekilde verilmesi gerekmektedir.
- Büyükşehir Belediyesi'nin ilçe belediyelerine borç verme yetkisi, 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nda açıkça düzenlenmelidir.
- Büyükşehir Belediyesi'nin ilçe belediyelerine verdiği borçların geri ödeme planı yapılmalıdır.
Rapor Metni
Büyükşehir tarafından geçmiş yıllarda … İlçe Belediyesine verdiği borcun 2020 yılında geri ödemesinin tamamlanmadığı anlaşılmıştır.
5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu’nun, “Belediyeler arası hizmet ilişkileri ve koordinasyon” başlıklı 27’nci maddesinde,
“...Büyükşehir belediyesi, ilçe (…) (2) belediyeleri ile ortak projeler geliştirebilir ve yatırım yapabilir. Büyükşehir belediyesi, kesinleşmiş en son yıl bütçe gelirinin % 10’unu aşmamak ve bütçede ödeneği ayrılmış olmak şartıyla, ilgili belediyenin yatırım programında yer alan projelerin finansmanı için büyükşehir belediye başkanının teklifi ve meclisin kararıyla ilçe (…)(2) belediyelerine malî ve aynî yardım yapabilir.
Büyükşehir belediyesi ile bağlı kuruluşları, belediye başkanının onayı ile birbirlerinin nakit ihtiyacını karşılayabilir. Bu şekildeki ödünç vermelerde faiz uygulanmaz ...”
Denilmektedir. Aynı Kanunu’nun “Büyükşehir belediyesinin giderleri” başlıklı 24’üncü maddesinde Büyükşehir belediyesinin giderleri arasında ilçe belediyelerine borç verilebileceğine ilişkin herhangi bir hüküm bulunmamaktadır.
Büyükşehir belediyesinin bağlı kuruluşlarla sınırlı olmak üzere belediye başkanının onayı ile birbirlerinin nakit ihtiyacını karşılayabileceği ve bu şekildeki ödünç vermelerde faiz uygulanmayacağı açıktır. Ancak belediyelerin ilçe belediyelerine borç vermesine izin veren herhangi bir hüküm bulunmamaktadır. Kaldı ki kamu İdareside konuya itiraz etmemiş ve ilçe belediyesine verilen borç için yasal faiz tahakkuk ettirildiğini ve faizleri ile birlikte tahsil sürecinin devam ettiğini bildirmiştir.