← Arama Sayfasına Geri Dön

İşçilerin Yıllık İzinlerinin Kanuna Uygun Olarak Kullandırılmaması

SAKARYA SU VE KANALİZASYON İDARESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
2019
su ve kanal idaresi

Rapor Özet

Ana Konu

Sakarya Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğünde kadrolu işçilerin yıllık izinlerinin düzenli olarak kullandırılmadığı tespit edilmiştir.


Temel Bulgular

  • İncelenen 179 işçiden 60'ının 100-370 iş günü arasında birikmiş yıllık ücretli izin hakkı bulunmaktadır.
  • 10 yılın üzerinde hiç izin kullanmayan işçiler olduğu tespit edilmiştir.

Yasal ve Düzenleyici Çerçeve

  • 4857 sayılı İş Kanunu'nun 53. maddesi işçilere yıllık izin hakkını ve sürelerini düzenlemektedir.
  • Kanunun 56. maddesi yıllık iznin işveren tarafından sürekli bir şekilde verilmesini zorunlu tutmaktadır.
  • Kanunun 59. maddesi iş sözleşmesinin sona ermesinde izin ücretini düzenlemektedir.
  • Kanunun 60. maddesi yıllık ücretli izinlere ilişkin detaylı bilgilerin Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından hazırlanacak bir yönetmelikle gösterileceğini belirtmektedir.
  • Yıllık Ücretli İzin Yönetmeliği 03.03.2004 tarih ve 25391 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

  • İşçilere ücretli yıllık izinlerinin mevzuat ve sözleşme hükümlerinin öngördüğü şekilde kullandırılması sağlanmalıdır.
  • İşçilerin yıllık izin hakkını kullandırma konusunda teşvik edilmesi için düzenlemeler yapılmalıdır.
  • İşçilerin yıllık izin hakkını kullanmadıklarında karşılaşılabilecek olumsuzluklar hakkında bilgilendirilmesi sağlanmalıdır.

Rapor Metni


Sakarya Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü bünyesinde kadrolu işçi


statüsünde görev yapan çalışanların yıllık izinlerinin düzenli olarak kullandırılmadığı görülmüştür.

4857 sayılı İş Kanunu’nun yıllık ücretli izin hakkı ve izin sürelerini düzenleyen 53'üncü maddesinde işçilere yıllık izin verileceği ve yıllık ücretli izin hakkından vazgeçilemeyeceği, yıllık ücretli iznin uygulanmasını düzenleyen başlıklı 56'ncı maddesinde yıllık iznin 53'üncü maddede gösterilen süreler içinde işveren tarafından sürekli bir şekilde verilmesinin zorunlu olduğu hususları düzenlenmiştir.

Mezkûr Kanunun; sözleşmenin sona ermesinde izin ücretini düzenleyen 59'uncu maddesinde iş sözleşmesinin, herhangi bir nedenle sona ermesi halinde işçinin hak kazanıp da kullanmadığı yıllık izin sürelerine ait ücretin sözleşmenin sona erdiği tarihteki ücreti üzerinden kendisine veya hak sahiplerine ödeneceği, izinlere ilişkin düzenlemeler başlıklı 60'ıncı maddesinde ise yıllık ücretli izinlere ilişkin detaylı bilgilerin Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından hazırlanacak bir yönetmelikle gösterileceği belirtilmiştir. Söz konusu Yıllık Ücretli İzin Yönetmeliği de 03.03.2004 tarih ve 25391 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

Yukarıda yer alan 4857 sayılı Kanun’un yıllık ücretli izin hakkını düzenleyen maddelerine göre işçilerin yıllık ücretli izin hakkından feragat etmesine cevaz verilmemekte, işverenin de işçilere sürekli bir şekilde yıllık izin vermesi zorunlu tutulmaktadır. Aksi bir uygulamada, hem işçi yıllık dinlenme sürelerini gerçekleştirmeyerek Kanun hükümleri ile ulaşılmak istenen amaçtan uzaklaşılmakta hem de işçi emekli olduğunda veya iş sözleşmesi son bulduğunda yasa hükmü gereği yıllık ücretli izin hakkı ücret alacağına dönüştüğünden Kurum açısından mali yük getirmektedir.

İdare’nin personel kayıtlarının incelenmesi neticesinde; işçi statüsünde 179 kişinin istihdam edildiği, 100-370 iş günü arasında birikmiş yıllık ücretli izin hakkı olan işçi sayısının 60 kişi olduğu, 10 yılın üzerinde hiç izin kullanmayan işçilerin olduğu tespit edilmiştir.

İşçilere ücretli yıllık izinlerinin mevzuat ve sözleşme hükümlerinin öngördüğü şekilde kullandırılması, yasal zorunluluğun ötesinde çalışanları yorgunluk ve onun beraberinde getireceği dikkatsizlik sonucu uğrayabilecekleri iş kazalarından korumak, işçinin bedensel ve ruhsal olarak iyiliğinin devamını sağlamak, işçinin sosyal yaşama da katılımını sağlamak, iş veriminin azalmasına engel olmak, vb. birçok nedenden dolayı gereklidir. Çalışanların iş ve özel hayat dengesinin sağlanması, çalışanların tatile çıkmasının sağlanması motivasyon, çalışan memnuniyeti ve insan kaynağı verimliliğinin, gelişiminin sağlanması açısından önemli olduğu


açıktır.