Rapor Özet
- Belediyenin 2010-2014 yıllarına ait hesap ve işlemlerine dair yapılan hesap yargılaması sonucu sorumlulardan tazminine hükmolunan tutarlar Sayıştay Temyiz Kurulunca karara bağlanarak kesinleşmiştir.
- Belediye üst yönetimine 08.03.2018 tarihinde tebliğ edilen Temyiz Kurulu ilamlarına göre, tazminat tutarı:
- 1.948.342,64 TL’dir.
- Kesinleşen toplam 1.948.342,64 TL’lik tutarın:
357.713,41 TL’si yasal süre içerisinde infaz edilmiştir,
643.309,53 TL’si doksan günlük yasal süre aşıldıktan sonra infaz edilmiştir,
947.319,70 TL’si ise doksan günlük süre geçmesine rağmen infaz edilmemiştir. - Kamu idaresi cevabında; kesinleşen Sayıştay İlamlarının alacaklar hesabında kayıtlı tutarların rızaen tahsili esas olduğundan; henüz tahsili yapılmamış bu tutarların tahsil işlemi için azami gayret gösterilecek ve hesaplanan faiz tutarları güncellenerek işlem yapılacaktır.
Yasal ve Düzenleyici Çerçeve
- 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, Temyiz Kurulu’nun sayıştay dairelerince verilen ilamların son hüküm mercii olduğunu belirtmektedir.
- Aynı Kanun’un “İlamların infazı” başlıklı 53’üncü maddesinde, Sayıştay ilamlarının kesinleştikten sonra doksan gün içerisinde yerine getirilmesi ve ilam hükümlerinin yerine getirilmesinden üst yöneticilerin sorumlu olduğu hüküm yer almaktadır.
- Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nde, kişilerden alacaklar hesabında kayıtlı alacakların rızaen tahsili esastır, rızaen tahsil edilemeyen alacakların ise özel kanunlarındaki hükümlere göre veya takas suretiyle ya da icra yoluyla tahsil edilebileceği düzenlenmiştir.
Önerilen veya Eleştirilen Ana Eylem Noktaları
- Sayıştay ilamları ile hüküm altına alındığı halde borçlu tarafından rızaen ödenmeyen tutarların icra yolu ile tahsil edilmesi gerekmektedir.
- Kamu idaresince kesinleşen Sayıştay ilamlarının rızaen tahsilinin esas olduğu ifade edilmişse de, Sayıştay Kanunu’nun “İlamların infazı” başlıklı 53’üncü maddesinde yer alan, ilamların doksan gün içerisinde yerine getirilmesi ve ilam hükümlerinin yerine getirilmesinden üst yöneticilerin sorumlu olduğu hükmü dikkate alınmalıdır.
- Bulguda yapılan tespitin devam edip etmediğinin takibi için konu izlenecektir.
Rapor Metni
Belediyenin 2010, 2011, 2012, 2013 ve 2014 yıllarına ait hesap ve işlemlerine dair yapılan hesap yargılaması sonucu sorumlulardan tazminine hükmolunan tutarlar Sayıştay Temyiz Kurulunca karara bağlanarak kesinleşmiştir.
Sayıştay ilamları ile sorumlulardan tazminine hükmolunan tutarların; bir kısmının kanuni süresi aşıldıktan sonra infaz edildiği, bir kısmının hiç infaz edilmediği görülmüştür.
6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun “Temyiz Kurulu” başlıklı 26’ncı maddesinde Temyiz Kurulu’nun Sayıştay dairelerince verilen ilamların son hüküm mercii olduğu ifade edilmektedir.
Aynı Kanun’un “İlamların infazı” başlıklı 53’üncü maddesinde;
“(1) Sayıştay ilamları kesinleştikten sonra doksan gün içerisinde yerine getirilir. İlam hükümlerinin yerine getirilmesinden, ilamların gönderildiği kamu idarelerinin üst yöneticileri sorumludur.
(2) İlamlarda gösterilen tazmin miktarı hüküm tarihinden itibaren kanuni faize tabi tutularak, 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu hükümlerine göre tahsil olunur.” denilmektedir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 140 Kişilerden Alacaklar Hesabına ilişkin olarak “Hesaba ilişkin işlemler” başlıklı 111’inci maddesinde;
“Kişilerden alacaklar hesabına ilişkin işlemler aşağıda gösterilmiştir.
…
c) Alacak izleme dosyaları ve alacak sıra numaraları
1) Kişilerden alacaklar hesabına kaydedilen alacakların her biri için ayrı bir alacak izleme dosyası açılır. Bu dosyalara, alacağın hesaplara alındığı mali yıl ile bu rakamlardan sonra gelmek üzere mali yılbaşında birden başlayarak verilen rakamlardan oluşan bir alacak sıra numarası verilir. Bu numaralar aynı zamanda kişilerden alacaklar hesabı defterinin “alacak sıra numarası”nı da oluşturur. Alacakların izlenmesi bu dosyalardan yapılır. Kişilerden alacaklar hesabına alınan tutarlar için yukarıda belirtildiği şekilde verilen alacak sıra numaraları, alacağın tamamı tahsil edilinceye kadar kullanılır. Bu alacaklar için tahakkuk ettirilerek faiz bölümüne kaydedilen faizlere de alacağın aslına ait alacak sıra numarası verilir ve faizlerin tahsili de aynı dosyadan izlenir.
ç) Alacakların tahsil şekilleri: Kişilerden alacaklar hesabında kayıtlı alacakların rızaen tahsili esastır. Rızaen tahsil edilemeyen alacaklar, özel kanunlarında yazılı hükümlere göre veya takas suretiyle ya da icra yoluyla tahsil edilir.
…
3) İcra yoluyla tahsilat: Özel kanunlarındaki hükümler veya takas suretiyle tahsili mümkün olanlar dışında kalan alacaklardan, mahkemeler ve Sayıştay ilamları ile hüküm altına alındığı halde borçlu tarafından rızaen ödenmeyenler icra yolu ile tahsil edilir. Sayıştay ilamlarının icra yoluyla tahsili gerektiği takdirde, ilamın onaylı bir örneği dosyasında bırakılarak aslı icra dairesine verilir. Tahsil edildiği bildirilen paraların icra dairelerinden alınması sağlanarak alacağa mahsup edilmesi gerekir.
…” düzenlemeleri yer almaktadır.
Belediyenin 2010, 2011, 2012, 2013 ve 2014 yıllarına ait hesap ve işlemlerine dair Sayıştay ilamları 15.11.2017 tarihinde Temyiz Kurulunca karara bağlanarak kesinleştirilmiş olup, Temyiz Kurulu ilamları Belediyenin üst yönetimine 08.03.2018 tarihinde tebliğ edilmiştir.
Yapılan incelemede, kesinleştirilen ilamlar sonucunda sorumlulardan tazminine hükmedilen toplam 1.948.342,64 TL’lik tutarın;
357.713,41 TL’sinin yasal süre içerisinde infaz edildiği,
643.309,53 TL’sinin doksan günlük yasal süre aşıldıktan sonra infaz edildiği, 947.319,70 TL’sinin ise doksan günlük süre geçmesine rağmen infaz edilmediği tespit
edilmiştir.
Kamu idaresi cevabında; “Kesinleşen Sayıştay İlamlarının alacaklar hesabında kayıtlı tutarların rızaen tahsili esas olduğundan; henüz tahsili yapılmamış bu tutarların tahsil işlemi için azami gayret gösterilecek ve hesaplanan faiz tutarları güncellenerek işlem yapılacaktır.” denilmektedir.
Sonuç olarak Kamu İdaresince kesinleşen Sayıştay ilamlarının rızaen tahsilinin esas olduğu ifade edilmişse de 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun “İlamların infazı” başlıklı 53’üncü maddesinde yer alan, ilamların doksan gün içerisinde yerine getirilmesi ve ilam hükümlerinin yerine getirilmesinden üst yöneticilerin sorumlu olduğu hükmü açıktır. Bu kapsamda, Sayıştay ilamları ile hüküm altına alındığı halde borçlu tarafından rızaen ödenmeyen tutarların icra yolu ile tahsil edilmesi gerekmektedir. Bulguda yapılan tespitin devam edip etmediğinin takibi için konu izlenecektir.