Rapor Özet
Ana Konu ve Temel Bulgular
- Kamu idareleri, taşınmazlarını birbirlerinin kullanımına bedelsiz olarak bırakabilirler.
- Tahsis edilen taşınmazlar, tahsis edilen kamu idaresine hizmet veren muhasebe birimince kayıtlı değeri üzerinden 250.03, 251.03 ve 252.03 kodlu tahsisli kullanılan taşınmazlar yardımcı hesaplarında izlenir.
- Ancak, kiralanan taşınmazlar tahsisli taşınmaz olarak değerlendirilemez ve bu nedenle de muhasebe kayıtlarında bu şekilde takip edilemez.
- Belediyece kiralanan 14 adet taşınmaz, mevzuat kapsamında tahsisli taşınmaz olarak değerlendirilmemiştir ve bu nedenle de muhasebe kayıtlarında bu şekilde takip edilmemiştir.
Yasal ve Düzenleyici Çerçeve
- Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Tahsis ve Devri Hakkında Yönetmelik
- Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği
- Mahalli İdareler Detaylı Hesap Planı
Önerilen veya Eleştirilen Ana Eylem Noktaları
- Belediyeler, kiraladıkları taşınmazları tahsisli taşınmaz olarak değerlendirmemelidir ve bu nedenle de muhasebe kayıtlarında bu şekilde takip etmemelidir.
- Belediyeler, kiraladıkları taşınmazları doğru şekilde muhasebeleştirmelidir.
Rapor Metni
Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Tahsis ve Devri Hakkında Yönetmeliğin “Tanımlar” başlıklı 3 üncü maddesinde, mülkiyeti kendilerinde kalmak koşuluyla kamu idarelerince, kanunlarında belirtilen kamu hizmetlerinin yerine getirilebilmesi amacıyla taşınmazların birbirlerinin kullanımına bedelsiz olarak bırakılması, “Tahsis” olarak tanımlanmıştır.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinin 250-Arazi ve Arsalar Hesabının işleyişine ilişkin 189 uncu maddesinde; tahsise konu edilen arazi ve arsaların tahsis edilen kamu idaresine hizmet veren muhasebe birimince kayıtlı değeri üzerinden bu hesaba borç,
500-Net Değer Hesabına alacak kaydedileceği belirtilmektedir. Yönetmelikte 251-Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı ile 252-Binalar Hesabına ilişkin de aynı açıklamalar mevcuttur.
Söz konusu kayıtlara ilişkin Mahalli İdareler Detaylı Hesap Planında ilgisine göre kullanılmak üzere “Tahsisli Kullanılan Taşınmazlar” adı altında 250.03, 251.03 ve 252.03 yardımcı hesap kodları bulunmaktadır.
Açıklanan mevzuat hükümlerinden anlaşılacağı üzere 250.03, 251.03 ve 252.03 tahsisli kullanılan taşınmazlar yardımcı hesap kodlarında, kamu idaresinin mülkiyetinde olmayıp kendisine kullanımı için, ancak bedelsiz olarak verilen tahsisli taşınmazlar takip edilebilmekte, kiralanan taşınmazların ise bu hesaplarda takip edilmemesi gerekmektedir.
Belediyenin hesap ve mali tablolarının incelenmesinde; Antalya Orman Bölge Müdürlüğünden veya özel şahıslardan kiralanan arsa, tarla, mesire alanı ve bina niteliğindeki
14 adet yerin, iz bedeli üzerinden 250.03, 251.03 ve 252.03 kodlu tahsisli kullanılan taşınmazlar yardımcı hesaplarında izlendiği tespit edilmiştir.
Kamu idaresi cevabında; “İlgili bulgu maddesi doğrultusunda kiralanan taşınmazlar tahsisli taşınmazların takibinde kullanılan hesaplardan düzeltme kaydı yapılarak düşürülmüştür.” denilmektedir.
Sonuç olarak Belediyece kiralanan taşınmazların mevzuat kapsamında tahsisli taşınmaz olarak değerlendirilemeyeceği, bu nedenle de muhasebe kayıtlarında bu şekilde takip edilemeyeceği konusunda kamu idaresiyle görüş birliğine varılmış olup düzeltme kayıtlarının yapıldığı tarafımıza cevaben gönderilen yazı ekinden anlaşılmıştır.
Ancak hatalı uygulama sebebiyle 2018 yılı dönem sonu bilançosunda kiralama yoluyla kullanılan 14 adet taşınmaz, kamu idaresinin maddi duran varlıklar hesaplarında tahsisli taşınmaz olarak görünmektedir.