Rapor Özet
Ana Konu
- Belediyenin mülkiyetindeki kiralanan taşınmazlara ilişkin muhasebe işlemlerinin düzgün yürütülmemesi.
Temel Bulgular
- Belediyenin mülkiyetindeki taşınmazların tamamı muhasebeleştirilmemiştir.
- Envanterdeki taşınmazların her biri için ayrı ayrı kayıtlı değer bulunmamaktadır.
- Kira konusu taşınmazlar ilgili hesaplarda muhasebeleştirilmemiştir.
- Kiraya verilmiş taşınmazlara ilişkin bilgiler Bilanço dipnotlarında yer almamaktadır.
Yasal ve Düzenleyici Çerçeve
- Mülki İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği (MİBMY)
- Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği (GYMY)
Önerilen veya Eleştirilen Ana Eylem Noktaları
- Belediyenin mülkiyetindeki taşınmazların tamamının muhasebeleştirilmesi.
- Envanterdeki taşınmazların her biri için ayrı ayrı kayıtlı değer bulunması.
- Kira konusu taşınmazların ilgili hesaplarda muhasebeleştirilmesi.
- Kiraya verilmiş taşınmazlara ilişkin bilgilerin Bilanço dipnotlarında yer alması.
Rapor Metni
Belediyenin mülkiyetinde bulunmakla beraber kiraya verilmesi sebebiyle tasarruf yetkisinin kısıtlandığı taşınmazlarına ilişkin bilginin mali tablolarda raporlanmadığı görülmüştür.
MİBMY’nin 42’nci maddesi gereğince; kurumların muhasebesi, GYMY’de belirlenen ve muhasebe ilke ve kurallarının dayanağını oluşturan temel muhasebe kavramları ve ilkeleriyle muhasebe standartları, kurallar ve uygulamalara ilişkin hükümler çerçevesinde yürütülecektir. Nazım hesaplara ilişkin ilke ve düzenlemeler de bunlara dâhildir.
GYMY’nin 12’nci maddesinde belirtildiği üzere; Nazım Hesaplar, kamu idarelerinin varlık, kaynak, gelir ve gider hesaplarının dışında, muhasebenin bilgi verme ve izleme görevi yüklediği işlemleri, muhasebe disiplini altında toplanması istenen işlemleri ile gelecekte doğması muhtemel hak ve yükümlülüklerine ilişkin işlemlerini izlemek amacıyla kullanılmakla birlikte mizanda ve bilançonun dipnotunda gösterilir. Kiralama işlemleri, malikin taşınmaz üzerindeki yetkilerini kısıtlayıcı nitelikte olduğundan, idarenin varlıklarıyla, gelirleriyle ve faaliyet sonuçlarıyla gelecekteki hak ve yükümlülükleriyle doğrudan ilgili olup nazım hesaplara ilişkin ilke ve düzenlemelere tabi işlemlerdir.
MİBMY’nin “990 Kiraya Verilen Duran Varlıklar Hesabı” başlıklı 475’inci maddesinde; bu hesabın kurumun, bilançolarında kayıtlı duran varlıklardan kiraya verilenlerin izlenmesi için kullanılacağı; 477’nci maddesinde ise; diğer nazım hesaplar hesap grubunda yer alan hesaplara yazılan tutarların 999 Diğer Nazım Hesaplar Karşılığı Hesabına kaydedileceği hüküm altına alınmıştır.
Bu itibarla, Belediyenin mülkiyetindeki taşınmazlardan kiraya verilenlerin kayıtlı değerleri üzerinden 990 Kiraya Verilen Duran Varlıklar Hesabı ve 999 Diğer Nazım Hesaplar Karşılığı Hesabına kaydedilerek mali tablolarda raporlanması gerekmektedir. Ancak yapılan incelemelerde muhasebe birimine gerekli bilginin aktarılmaması, idare taşınmazlarının tamamının muhasebeleştirilmemesi ve envanterindeki taşınmazların her biri için ayrı ayrı kayıtlı değerin bulunamaması nedeniyle kira konusu taşınmazlar ilgili hesaplarda muhasebeleştirilmemiştir.
Bu sebeple, kiraya verilmiş taşınmazlara ilişkin bilgilerin Bilanço dipnotlarında yer almadığı dolayısıyla da mali tabloların söz konusu taşınmazlara ilişkin bilgi sunmadığı görülmüştür.