Rapor Özet
Ana Konu
- Kamu idarelerinin mali tablolarındaki mevduat faiz gelirlerinin muhasebeleştirilmesinde yapılan hatalar.
Temel Bulgular
- Kamu idaresi, 2018 yılında toplam 93.029,67 TL mevduat faiz geliri elde etmiştir.
- Ancak bu gelirlerin muhasebeleştirilmesinde, tahakkuk eden faiz gelirinden %15 gelir vergisi stopajı düşülerek net tutar üzerinden kayıt yapılmıştır.
- Bu durum, Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği'nin “Gayri safilik ilkesi” ve “Faaliyet Sonuçları Tablosu İlkesi” maddelerine aykırıdır.
- Hatalı muhasebeleştirme nedeniyle 600.05.01.09.03 kodunda izlenen mevduat faizlerinin ve 630.03.04.03.01 kodunda izlenen vergi ödemeleri ve benzeri giderlerinin 16.417,00 TL eksik görünmesine sebep olunmuştur.
Yasal ve Düzenleyici Çerçeve
- Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği'nin “Gayri safilik ilkesi” başlıklı 39'uncu maddesi.
- Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği'nin “Faaliyet Sonuçları Tablosu İlkesi” başlıklı 6'ncı maddesinin (a) fıkrası.
Önerilen veya Eleştirilen Ana Eylem Noktaları
- Kamu idaresinin, Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği hükümlerine uygun olarak tahakkuk eden faiz gelirlerini stopaj kesintisi yapılmadan önceki brüt tutar üzerinden muhasebeleştirmesi gerekmektedir.
- Mevcut hatalı muhasebeleştirmenin düzeltilmesi ve eksik görünen tutarların mali tablolara doğru şekilde yansıtılması gerekmektedir.
Rapor Metni
Kamu idaresinin mali tablolarında 2018 yılı içinde toplam 93.029,67 TL mevduat faiz geliri elde ettiği görülmüş; ancak bunlara ilişkin muhasebe kayıtları incelendiğinde tahakkuk eden faiz gelirinin %15 gelir vergisi stopajı düşülerek net tutar üzerinden muhasebeleştirildiği tespit edilmiştir.
Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği'nin “Gayri safilik ilkesi” başlıklı 39'uncu maddesinde; “Gelir ve giderler, herhangi bir düzenleme veya standart ile aksi kararlaştırılmadıkça netleştirilmeden kaydedilir” denilmektedir.
Aynı Yönetmeliğin “Faaliyet Sonuçları Tablosu İlkesi” başlıklı 6'ncı maddesinin (a) fıkrasında; “Kamu idarelerinin faaliyetlerine ilişkin gelir ve gider işlemleri, tahakkuk esasına dayalı olarak gelir ve gider hesaplarında izlenir. Gelir ve gider hesapları, bütçe ile ilgili olsun veya olmasın, genel kabul görmüş muhasebe ilkeleri gereği tahakkuk eden her türlü gelir ve giderin kaydına mahsustur.” hükmü yer almaktadır.
Buna göre, tahakkuk eden faiz gelirlerinin stopaj kesintisi yapılmadan önceki brüt tutar üzerinden 600.05.01.09.03 Gelirler Hesabında, buna ilişkin olarak stopaj yapılan vergi ve benzeri giderlerin de 630.03.04.03.01 Vergi Ödemeleri ve Benzeri Giderler Hesabında muhasebeleştirilmesi gerekmektedir.
Mevduat faizlerinin net tutar olarak kaydedilmesi şeklinde yapılan hatalı muhasebeleştirme dolayısıyla 600.05.01.09.03 kodunda izlenen mevduat faizlerinin ve 630.03.04.03.01 kodunda izlenen vergi ödemeleri ve benzeri giderlerinin 16.417,00 TL eksik görünmesine sebep olunmuştur.
Kamu idaresi cevabında; “Bulguda 2018 yılı Mevduat Faizi toplamı olarak belirtilen 93.029,67-TL tutardan 78.706,09-TL’lik kısmı İller Bankası vadeli fon hesabında bulunan mevduat faizi ile ilgilidir. 5411 sayılı bankacılık kanununun 60.maddesi gereği İller Bankası
nezdinde adımıza tahakkuk eden faiz gelirlerimiz Belediyelerin Bankanın ortağı olması nedeniyle gelir vergisi stopajı kesilmeden brüt faiz tutarı üzerinden hesaplarımıza yansıtılmaktadır. Diğer bankalarla ilgili faiz gelirimizin muhasebe kayıtlarında 30.04.2019 tarihi itibarıyla yönetmelik hükümleri doğrultusunda işlemlere başlanmış olup, yapılan muhasebe kaydı yazımız ekinde sunulmuştur.” denilmektedir.
Sonuç olarak Kurum cevabında, İller Bankası nezdinde belediye adına tahakkuk eden faiz gelirlerinin gelir vergisi stopajı kesilmeden brüt faiz tutarı üzerinden hesaplarımıza yansıtıldığı, diğer bankalarla ilgili faiz gelirlerine ilişkin olarak Yönetmelik hükümleri doğrultusunda işlemlere başlanıldığı belirtilmiştir. Ancak söz konusu Yönetmelikte İller Bankası nezdinde yer alan faiz gelirlerine ilişkin bir muafiyet getirilmemiştir.
Bu nedenle bulgu konusu tespitin devam edip etmediği takip eden denetimlerde izlenecektir.