← Arama Sayfasına Geri Dön

Personel Çalıştırmasına Dayalı Hizmet Alımları Kapsamında İstihdam Edilen İşçiler İçin Dönemsellik İlkesine Aykırı Bir Şekilde Karşılık Ayrılması

İSTANBUL BEYKOZ BELEDİYESİ
2018
belediye

Rapor Özet

Ana konu

  • Beykoz Belediyesi, taşeron personele uzun vadeli kıdem tazminatı karşılığı ayrılmadan kısa vadeli kıdem tazminatı karşılığı ayırmıştır.
  • Bu, muhasebenin dönemsellik ilkesine aykırılık teşkil etmiştir.

Temel bulgular

  • Belediye, 2018 yılında taşeron personele 1.094.580,22 TL tutarında kısa vadeli kıdem tazminatı karşılığı ayırmıştır.
  • Bu karşılığa ilişkin tutarın, geçmiş yılların faaliyet sonuçları tablosunda gider olarak yer alması gerekirken, doğrudan kısa vadeli olarak ayrılması sebebiyle 2018 yılı faaliyet sonuçları tablosunda yer almıştır.
  • Bu nedenle, 2018 yılı faaliyet sonuçları tablosunda 630 Giderler Hesabı, olması gerekenden 1.094.580,22 TL fazla olarak görünmektedir.

Yasal ve düzenleyici çerçeve

  • Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği
  • Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği
  • 6552 sayılı İş Kanunu İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması İle Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına Dair Kanun

Önerilen veya eleştirilen ana eylem noktaları

  • Belediye, taşeron personele uzun vadeli kıdem tazminatı karşılığı ayırmalıdır.
  • Belediye, 2018 yılı bilançosunda 630 Giderler Hesabının olması gerekenden 1.094.580,22 TL fazla olarak görünmesine sebebiyet veren hatalı muhasebe kayıtlarını düzeltmelidir.

Rapor Metni

Beykoz Belediyesi tarafından personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı kapsamında istihdam edilen taşeron personel için geçmiş yıllarda uzun vadeli kıdem tazminatı karşılığı ayrılmamasından dolayı faaliyet dönemi içerisinde kısa vadeli kıdem tazminatı karşılığı ayrılmasının muhasebenin dönemsellik ilkesine aykırılık teşkil ettiği tespit edilmiştir.

Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 372 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına ilişkin olarak düzenlenen “Hesabın niteliği” başlıklı 281’inci maddesinde;

“Bu hesap, belirlenecek esaslar çerçevesinde ayrılan ve faaliyet dönemi içinde ödeneceği öngörülen kıdem tazminatları karşılıklarının izlenmesi için kullanılır.” hükmü,


Anılan Yönetmelik’in “Hesabın işleyişi” başlıklı 282’nci maddesinde; “Hesaba ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir.

  1. Alacak


    1. Vadeleri bir yılın altına düşen ve faaliyet dönemi içerisinde ödenmesi öngörülen kıdem tazminatı tutarları bu hesaba alacak, 472- Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına borç kaydedilir.

…” hükmü,


472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına ilişkin olarak düzenlenen “Hesabın niteliği” başlıklı 330’uncu maddesinde;

“Bu hesap, ilgili mevzuatı uyarınca belirlenecek esaslar çerçevesinde ayrılan uzun vadeli kıdem tazminatları karşılıklarının izlenmesi için kullanılır.” hükmü,

“Hesabın işleyişi” başlıklı 331’inci maddesinde ise;


“(1) Hesaba ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir.


  1. Alacak


    1. Hesaplanan kıdem tazminatı karşılık tutarları bu hesaba alacak, 630-Giderler Hesabına borç kaydedilir.

  2. Borç


    1. Vadeleri bir yılın altına düşen kıdem tazminatı karşılığı bu hesaba borç, 372- Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına alacak kaydedilir.” hükmü yer almaktadır.

Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin “Temel kavramlar” başlıklı 5’inci maddesinde;

“(1) Genel yönetim muhasebesi, muhasebe ilke ve kurallarının dayanağını oluşturan ve aşağıda belirtilen kavramlara göre yürütülür:

…


  1. Dönemsellik: Kamu idarelerinin faaliyetleri, belirli dönemlerde raporlanır ve her dönemin faaliyet sonuçları diğer dönemlerden bağımsız olarak saptanır.


  2. İhtiyatlılık: Muhasebe uygulamasında muhtemel risklere ve olaylara karşı bu Yönetmelikte belirtilen durumlarda karşılık ayrılır. Faaliyet sonucunu değiştirmeye yönelik olarak gizli yedekler ya da gereğinden fazla karşılık ayrılamaz.” hükmü yer almaktadır.

6552 sayılı İş Kanunu İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması İle Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına Dair Kanun gereği 11.09.2014 tarihinden itibaren Beykoz Belediyesi bünyesinde çalışan taşeron personele, Belediye tarafından yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri uyarınca 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına alacak, 630 Giderler Hesabına borç kaydı yapılmak suretiyle uzun vadeli kıdem tazminatı karşılığı ayrılması gerekmektedir. Söz konusu karşılıklardan vadeleri bir yılın altına düşenlerin ise 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına borç, 372 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına alacak kaydedilmesi uygun olacaktır.

Yapılan inceleme neticesinde Belediye tarafından geçmiş yıllarda uzun vadeli kıdem tazminatı karşılığı ayrılmayan bahsi geçen personel için 2018 yılı içerisinde 630 Giderler Hesabına borç, 372 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına alacak kaydı yapmak suretiyle 1.094.580,22 TL tutarında kıdem tazminatı karşılığı ayrıldığı tespit edilmiştir. İhtiyatlılık kavramı gereği uzun vadeli olarak ayrılması gereken söz konusu karşılığa ilişkin tutarın, geçmiş yılların faaliyet sonuçları tablosunda gider olarak yer alması gerekirken, doğrudan kısa vadeli olarak ayrılması sebebiyle dönemsellik ilkesine aykırı olarak 2018 yılı faaliyet sonuçları tablosunda yer aldığı tespit edilmiştir.

Bu çerçevede 2018 yılı faaliyet sonuçları tablosunda yer alan 630 Giderler Hesabının olması gerekenden 1.094.580,22 TL fazla olarak göründüğü değerlendirilmektedir.

Kamu idaresi cevabında; “Hizmet alımına dayalı personel çalıştırılmasına dair iş kapsamında istihdam edilen personele ait kıdem tazminat karşılık hesapları sehven cari dönem (vadesi 1 yılın altına düşen ve faaliyet dönemi içinde ödenmesi öngörülen) kıdem tazminat karşılıkları hesabında işlem görmüş olup, cari yıl içinde uzun vadeli dönemi kapsayan 472- Kıdem Tazminatı karşılığı hesabına ilgili kayıtların yapılması sağlanacaktır.” denilmektedir.

Sonuç olarak kamu idaresi cevabında cari yıl içinde uzun vadeli dönemi kapsayan 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına ilgili kayıtların yapılması sağlanacağı ifade edilmişse de, bulguda aktarılan hatalı muhasebe kayıtları 2018 yılı bilançosunda, 630 Giderler Hesabının olması gerekenden 1.094.580,22 TL fazla olarak görünmesine sebebiyet vermiştir.

Bu haliyle söz konusu hesabın güvenilir veri içermediği değerlendirilmektedir.