Rapor Özet
- Belediye taşınır mallarının kaydı, muhafazası ve kullanımında hatalı uygulamalar tespit edildi.
- Taşınır işlemlerinin ve muhasebe kayıtlarının incelenmesi yapıldı.
- Taşınır Mal Yönetmeliği'nin hükümleri yerine getirilmemektedir.
- Taşınır işlem fişleri düzenlenmeden tüketim malzemelerinin çıkış kayıtları yapılmıştır.
- Malzemelerin ambarlara giriş ve çıkış tarihleri aynıdır.
- Alım yapılan taşınırlar alımı yapan müdürlük birimlerinde dağıtılmaktadır.
- Sağlıklı bir ambar sistemi yoktur.
- Tüketim malzemelerinin çıkış işlemleri için özel bir düzenleme öngörülmüştür.
- Tüketim malzemelerinin çıkış işlemlerinde kullanılan taşınır işlem fişleri yerine dönemler itibarıyla hazırlanan onaylı bir listenin üç aylık süreleri geçmemek üzere muhasebe birimine gönderilmesi gerekmektedir.
- Yıl içinde tüketim malzemelerinin çıkış işlemlerine dair bir yevmiye kaydı yoktur.
- Muhasebe sisteminden çıkış kayıtları, dönem sonu 31.12.2019 tarihinde, dönem içinde alım yapılan tüketim malzemelerinin toplamı kadar toplu bir kayıt yapılarak gerçekleştirilmektedir.
- Bu durum açılış ve kapanış kayıtlarında devreden tüketim malzemesinin görünmemesine neden olmaktadır.
- Yıl içerisinde 150-İlk Madde ve Malzeme Hesabı'na yapılan yeni varlık kaydı işlemlerinde satın alınan malın katma değer vergisi tutarı olan toplam 1.625.847,74 TL’nin ilgili varlığın maliyet bedeline dahil edilmeyip 630-Giderler Hesabı ile giderleştirildiği tespit edilmiştir.
- Stokların maliyet bedeliyle hesaplara alınması, maliyet bedeline, stokların elde edilmesi ve depolanacağı yere kadar getirilmesi için faiz hariç yapılan her türlü giderlerin ilave edilmesi gerekmektedir.
- Edinilen maddi duran varlıkların maliyet bedeli ile hesaplara alınması, maliyet bedeline varlıkların elde edilmesinde yapılan her türlü giderlerin ilave edilmesi gerekmektedir.
- Taşınır mal yönetim hesabı ile muhasebe hesapları yılsonu bakiyeleri farklı tutarlarda tespit edilmiştir.
- Belediye taşınır mallarının kaydı, muhafazası ve kullanımının Taşınır Mal Yönetmeliği hükümlerine göre yerine getirilmesi sağlanmalıdır.
- Taşınır işlem fişleri düzenlenerek tüketim malzemelerinin çıkış kayıtları yapılmalıdır.
- Malzemelerin ambarlara giriş ve çıkış tarihleri farklılaştırılmalıdır.
- Alım yapılan taşınırlar alımı yapan müdürlük birimlerinde değil ilgili ambarlarda muhafaza edilmelidir.
- Sağlıklı bir ambar sistemi kurulmalıdır.
- Tüketim malzemelerinin çıkış işlemleri için özel bir düzenleme öngörülen taşınır mal yönetmeliği hükümleri yerine getirilmelidir.
- Tüketim malzemelerinin çıkış işlemlerinde kullanılan taşınır işlem fişleri yerine dönemler itibarıyla hazırlanan onaylı bir listenin üç aylık süreleri geçmemek üzere muhasebe birimine gönderilmelidir.
- Yıl içinde tüketim malzemelerinin çıkış işlemlerine dair bir yevmiye kaydı yapılmalıdır.
- Muhasebe sisteminden çıkış kayıtları, dönem sonu 31.12.2019 tarihinde, dönem içinde alım yapılan tüketim malzemelerinin toplamı kadar toplu bir kayıt yapılarak gerçekleştirilmemelidir.
- Yıl içerisinde 150-İlk Madde ve Malzeme Hesabı'na yapılan yeni varlık kaydı işlemlerinde satın alınan malın katma değer vergisi tutarı olan toplam 1.625.847,74 TL’nin ilgili varlığın maliyet bedeline dahil edilmeli ve 630-Giderler Hesabı ile giderleştirilmemelidir.
- Stokların maliyet bedeliyle hesaplara alınması, maliyet bedeline, stokların elde edilmesi ve depolanacağı yere kadar getirilmesi için faiz hariç yapılan her türlü giderlerin ilave edilmesi sağlanmalıdır.
- Edinilen maddi duran varlıkların maliyet bedeli ile hesaplara alınması, maliyet bedeline varlıkların elde edilmesinde yapılan her türlü giderlerin ilave edilmesi sağlanmalıdır.
- Taşınır mal yönetim hesabı ile muhasebe hesapları yılsonu bakiyeleri karşılaştırılmalı ve farklılıklar giderilmelidir.
Rapor Metni
Belediye taşınır mallarının kaydı, muhafazası ve kullanımı ile yönetim hesabının verilmesi işlemlerinde yapılan hatalı ve yanlış uygulamalar neticesinde Taşınır Mal Yönetmeliği hükümleri yerine getirilmemiştir.
Taşınır işlemleri ile muhasebe kayıtlarının incelenmesi neticesinde aşağıdahi hususlar tespit edilmiştir.
Taşınır Mal Yönetmeliği'nin 10’uncu maddesinde, taşınır işlem fişinin, teslim alınan taşınırların girişleri ile taşınırların çıkış ve ambarlar arasında devir işlemlerinde düzenleneceği ifade edilmektedir. Yönetmelik’in “tüketim suretiyle çıkış” başlıklı 22’nci maddesinin 1’inci bendinde; tüketim malzemelerinin, taşınır istek belgesi karşılığında düzenlenecek taşınır işlem fişi ile çıkış kaydedileceği belirtilmektedir. Aynı maddenin 4’üncü bendinde; çıkış kayıtlarının tüketim malzemelerinin ambarlara girişlerindeki öncelik sırası dikkate alınarak “ilk giren- ilk çıkar” esasına göre yapılacağı hükmü yer almaktadır.
İdarenin tüketim malzemelerinin çıkış kayıtlarının, taşınır istek belgesi olmaksızın yapıldığı, malzemelerin ambarlara giriş tarihi ile çıkış tarihlerinin istisnasız aynı gün olduğu, alım yapılan taşınırların alımı yapan müdürlük birimlerinde dağıtıldığı, sağlıklı bir ambar sisteminin olmadığı anlaşılmaktadır.
Taşınır Mal Yönetmeliği'nde tüketim malzemelerinin çıkış işlemleri için özel bir düzenleme öngörülmüştür. Bu doğrultuda tüketim malzemelerinin çıkış işlemlerinde kullanılan taşınır işlem fişleri yerine dönemler itibarıyla hazırlanan onaylı bir listenin üç aylık süreleri geçmemek üzere muhasebe birimine gönderilmesi gerekmektedir.
İdarenin yevmiye defteri üzerindeki muhasebe kayıtları incelendiğinde ise, yıl içinde tüketim malzemelerinin çıkış işlemlerine dair bir yevmiye kaydı yer almadığı görülmüştür. Muhasebe sisteminden çıkış kayıtları, dönem sonu 31.12.2019 tarihinde, dönem içinde alım
yapılan tüketim malzemelerinin toplamı kadar toplu bir kayıt yapılarak gerçekleştirilmektedir. Bu durum açılış ve kapanış kayıtlarında devreden tüketim malzemesinin görünmemesine yani 150- İlk madde ve malzeme hesabının borç bakiyesinin sıfır olmasına sebep olmaktadır.
Öte yandan, yıl içerisinde 150-İlk Madde ve Malzeme Hesabı'na yapılan yeni varlık kaydı işlemlerinde satın alınan malın katma değer vergisi tutarı olan toplam 1.625.847,74 TL’nin ilgili varlığın maliyet bedeline dahil edilmeyip. 630-Giderler Hesabı ile giderleştirildiği tespit edilmiştir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği'nin 114’üncü maddesine göre; stokların maliyet bedeliyle hesaplara alınması; maliyet bedeline, stokların elde edilmesi ve depolanacağı yere kadar getirilmesi için faiz hariç yapılan her türlü giderlerin ilave edilmesi, 187’nci maddesine göre; edinilen maddi duran varlıkların maliyet bedeli ile hesaplara alınması, maliyet bedeline varlıkların elde edilmesinde yapılan her türlü giderlerin ilave edilmesi gerekmektedir.
Bu nedenle, dönem sonunda, muhasebe sistemindeki (yevmiye defteri) 150-İlk Madde ve Malzeme Hesabı, 253-Tesis, Makine ve Cihazlar Hesabı, 254- Taşıtlar Hesabı ve 255- Demirbaşlar Hesabına ait bakiyelerle İdare Taşınır Mal Yönetim Hesabı İcmal Cetvelinin karşılaştırılmasında, taşınır mal yönetim hesabı ile muhasebe hesapları yılsonu bakiyelerinin aşağıda görüldüğü üzere farklı tutarlarda olduğu tespit edilmiştir.
Tablo 6: Taşınır Mal Hesapları Yılsonu Tutarlar
Hesap Kod | Yevmiye Defteri Tutar (TL) | Taşınır Yönetim Hesabı Tutar (TL) | Fark (TL) |
150* | 9.385.359,82 | 11.011.207,56 | -1.625.847,74 |
253 | 2.325.585,59 | 2.554.610,95 | -229.025,36 |
254 | 4.394.955,18 | 4.783.080,87 | -388.125,69 |
255 | 3.205.423,64 | 3.752.541,99 | -547.118,35 |
Toplam | 19.311.324,23 | 22.101.441,37 | -2.790.117,14 |
* İlgili tutarlar yevmiye defterindeki 31.12.2019 tarihindeki toplu tüketim malzemesi çıkışı ve taşınır yönetim hesabındaki yıl içindeki aynı anda giriş-çıkış yapılan toplam tüketim malzemesidir.
Bu itibarla, Belediye taşınır mallarının kaydı, muhafazası ve kullanımının Taşınır Mal Yönetmeliği hükümlerine göre yerine getirilmesi sağlanmalıdır.