← Arama Sayfasına Geri Dön

Taşınmaz Kiralamalarında Kanunlara Uyulmaması

BİTLİS BELEDİYESİ
2019
belediye

Rapor Özet

  • Belediyeye ait taşınmazların kiralanmasında kanuna uygun hareket edilmemiştir.
  • 205 adet taşınmazdan 196'sının dosyası bulunmamakta veya çok eski olduğu için bu süre 10 yılı aşmaktadır.
  • 2009'dan önce kira tahakkuk ve tahsilatları kartlarla ve fişlerle takip edilmekteydi.
  • 5393 sayılı Kanun'a göre kiralamalar üç yıla kadar encümen, üç yıldan fazla ise meclis tarafından yapılmalıdır.
  • Taşınmazların kira süresi hiçbir halde 10 yıldan fazla olamaz.
  • Üç yıldan fazla kiralanacak taşınmazlar için meclis kararında kira süresi belirtilmeli ve bu sürenin sonunda yeniden ihaleye çıkılmalıdır.
  • Kira süresi sonunda kiracının tahliyesi 5393 sayılı Kanun'un 15. ve 2886 sayılı Kanun'un 75. maddesine göre yapılmalıdır.
  • Belediye yetkilileri kendilerinde olmayan yetkiyi kullanarak taşınmazları üç yıldan fazla veya her yıl kira miktarını belirlemek suretiyle ucu açık bir şekilde yıllarca kiraya vermemelidir.
  • 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu
  • 5393 sayılı Belediye Kanunu
  • 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun
  • 196 adet taşınmazın kiralama işleminin ihaleye çıkılmak suretiyle yapılması,
  • Kiralamaların 2886 sayılı Kanun'a göre ihale yoluyla ve belirli bir süreyle yapılması,
  • Kira süresinin sonunda yeniden ihaleye çıkılması,
  • Kiracının tahliyesinin 5393 sayılı Kanun'un 15. ve 2886 sayılı Kanun'un 75. maddesine göre yapılması,
  • Belediye yetkililerinin kendilerinde olmayan yetkiyi kullanarak taşınmazları üç yıldan fazla veya her yıl kira miktarını belirlemek suretiyle ucu açık bir şekilde yıllarca kiraya vermemesi,
  • Kira süresinin belirsiz bir şekilde uzamasına neden olmaması,
  • Kontrollerin etkin bir şekilde yapılarak taşınmazların kanuna uygun olarak kiralanması sağlanması,
  • Belediye tarafından sahip olunan taşınmazları kiralamadan önce bunların durumlarının tespit edilmesi,
  • Kira sözleşmelerinin düzenlenmesi ve dosyalanması,
  • Kiraların düzenli olarak takip edilmesi ve tahsil edilmesi,
  • İşgal edilen taşınmazların tahliye edilmesi ve belediyeye teslim edilmesi için gerekli işlemlerin yapılması.

Rapor Metni


Belediyenin kiraya verdiği taşınmazlarda Kanuna uygun hareket edilmediği görülmüştür.

2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 1'inci maddesinde, belediyelerin kira, trampa, mülkiyetin gayri aynı hak tesisi ve taşıma işlerinin bu Kanuna göre yürütüleceği, 64’üncü maddesinde, kiraya verilecek taşınır ve taşınmaz malların kira süresinin on yıldan çok olamayacağı, 75 inci maddesinde, kira sözleşmesinin bitim tarihinden itibaren işgalin devam etmesi halinde, sözleşmesinde hüküm varsa ona göre hareket edileceği, aksi halde ecrimisil alınacağı işgal edilen taşınmaz malın idarenin talebi üzerine bulunduğu yer mülkiye amirince en geç 15 gün içinde tahliye ettirilerek idareye teslim edileceği, 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 15'inci maddesinin altıncı fıkrasında, belediye mallarına karşı suç işleyenlerin Devlet malına karşı suç işlemiş sayılacağı, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 75’inci maddesi hükümlerinin belediye taşınmazları hakkında da uygulanacağı, 18'inci maddesinin

(e) fıkrasında, taşınmaz mal alımına, satımına, takasına, tahsisine, tahsis şeklinin değiştirilmesine veya tahsisli bir taşınmazın kamu hizmetinde ihtiyaç duyulmaması hâlinde tahsisin kaldırılmasına; üç yıldan fazla kiralanmasına ve süresi otuz yılı geçmemek kaydıyla bunlar üzerinde sınırlı aynî hak tesisine karar vermenin belediye meclisinin görev ve yetkisinde olduğu, 34'üncü maddesinin (g) fıkrasında taşınmaz mal satımına, trampasına ve tahsisine ilişkin meclis kararlarını uygulamak ile süresi üç yılı geçmemek üzere kiralanmasına karar vermenin encümenin görev ve yetkisinde olduğu belirtilmiştir.

5393 sayılı Belediye Kanunu’nun yürürlüğe girmesinden sonra belediyelerin sahip olduğu taşınmazların gerçek ve tüzel kişilerce işgali üzerine, fuzuli şağilden ecrimisil istenmesi, fuzuli şağil tarafından rızaen ödenmeyen ecrimisil için 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre tahsil yoluna gidilmesi ve işgal edilen belediye taşınmazının belediyenin talebi üzerine, bulunduğu yer mülkiye amirince en geç 15 gün içinde tahliye ettirilerek, belediyeye teslim edilmesi gerekmektedir.

5393 sayılı Kanun’a göre üç yıla kadar olan kiralamalar encümence, üç yılı aşanlar ise meclis tarafından yapılmalıdır. Ancak taşınmazın kira süresinin hiçbir halde 10 yıldan fazla olamayacağı 2886 sayılı Kanun’un 64’üncü madde hükmünün gereğidir. Taşınmazların üç yıldan fazla olarak kiraya verileceği durumlarda meclis kararında taşınmazın kaç yıllığına kiraya verileceği belirlenmeli ve bu sürenin bitiminde yeniden ihaleye çıkılmalıdır. Sürenin bitiminde kiracının tahliyesinde 5393 sayılı Kanun’un 15'inci ve 2886 sayılı Kanun’un 75'inci maddesine göre işlem yapılmalıdır. İdare/Encümen kendisinde olmayan yetkiyi kullanarak taşınmazı üç yıldan fazla veya her yıl kira miktarını belirlemek suretiyle ucu açık bir şekilde yıllarca kiraya vermemeli ve kira süresinin belirsiz bir şekilde uzamasına neden olmamalıdır.

Belediyenin sahip olduğu taşınmazlardan kiraya verilenlere ilişkin yapılan incelemede, 205 adet taşınmazdan 196 adet taşınmazın dosyasının olmadığı, şartname ve sözleşmelerinin bulunmadığı, 196 adet taşınmazın ilk ne zaman kiraya verildiği bilinmemekle birlikte çok uzun süredir kiralamaların devam ettiği, bu sürenin her halükarda 10 yıldan çok uzun süre olduğu, 2009 yılında kira tahakkuk/tahsilatlarının bilgisayar ortamında yapıldığı, 2009 yılı öncesi kira tahakkuk/tahsilatlarının kartlarla/fişlerle takip edildiği anlaşılmıştır. Yapılan uygulamanın yukarıda belirtilen mevzuata aykırı olduğu açık olmakla birlikte, bu aykırılığın bu şekilde sürdürülebilmesi mümkün değildir. Bu nedenle belirtilen 196 adet taşınmazın kiralama işleminin ihaleye çıkılmak suretiyle yapılması Kanun gereğidir.

Taşınmazların kiralama işleminin 2886 sayılı Kanun’a göre ihale yoluyla ve belirlenecek kiralama süresiyle yapılması gerekir.