Rapor Özet
Ana Konu ve Temel Bulgular
- Taşınmaz Kültür Varlıklarının Korunması Katkı Payı, belediyelerce emlak vergisi ile birlikte tahsil edilmekte ve tahsil edilen miktarlar İl Özel İdaresi'ne aktarılmaktadır.
- Ancak daha önceki yıllarda aktarılamayan katkı payları 2020 yılı içerisinde İl Özel İdaresi'ne aktarılmaya başlanmıştır.
- Buna karşın 2019 yılı sonu itibariyle kurum mali tablolarında İl Özel İdaresi'ne aktarılmayan 1.840.386,30 TL katkı payı yer almıştır.
Yasal ve Düzenleyici Çerçeve
- 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu madde 12
- Belediyelerin ve İl Özel İdarelerinin Taşınmaz Kültür Varlıklarının Korunması ve Değerlendirilmesi Amacıyla Kullanmak Üzere Tahsil Ettikleri Katkı Paylarının İl Özel İdarelerine Aktarılması ve Kullanılması Hakkında Yönetmelik
- 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun
Önerilen veya Eleştirilen Ana Eylem Noktaları
- Belediyelerin, taşınmaz kültür varlıklarının korunmasına katkı payını emlak vergisi ile birlikte tahsil etmeleri ve tahsil edilen miktarları İl Özel İdaresi'ne aktarmaları gerekmektedir.
- Aktarılmayan katkı paylarının 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre gecikme zammı tatbik edilerek tahsil edilmesi gerekmektedir.
- Belediyelerin, taşınmaz kültür varlıklarının korunmasına katkı payını zamanında ve eksiksiz olarak İl Özel İdaresi'ne aktarmalarını sağlamak için gerekli denetimlerin yapılması gerekmektedir.
Rapor Metni
Kültür varlıklarının korunması ve değerlendirilmesi amacıyla kesilen Taşınmaz Kültür Varlıklarının Korunması Katkı Payının ilgili idareye aktarılmadığı görülmüştür.
2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu’nun “Taşınmaz kültür varlıklarının onarımına yardım sağlanması ve katkı payı” başlıklı 12’nci maddesinin beşinci fıkrasında;
“(Değişik altıncı fıkra : 4/2/2009-5835/1 md.) Belediyelerin ve il özel idarelerinin görev alanlarında kalan kültür varlıklarının korunması ve değerlendirilmesi amacıyla kullanılmak üzere 29/7/1970 tarihli ve 1319 sayılı Emlak Vergisi Kanununun 8 inci ve 18 inci maddeleri uyarınca mükellef hakkında tahakkuk eden emlak vergisinin % 10'u nispetinde Taşınmaz Kültür Varlıklarının Korunmasına Katkı Payı tahakkuk ettirilir ve ilgili belediyesince emlak vergisi ile birlikte tahsil edilir.”
8’inci fıkrasında;
(Ek fıkra: 28/12/2006-5571/22 md.) Yukarıdaki hükümlere göre, taşınmaz kültür varlıklarının korunmasına katkı payı olarak tahsil olunan miktarlar tahsil edildiği ayı takip eden ayın onuncu günü akşamına kadar il özel idarelerine bir bildirim ile beyan edilerek aynı süre içinde ödenir. Tahsil ettikleri katkı payını yukarıda belirtilen süre içinde il özel idarelerine yatırmayan belediyelerden, bu katkı payları 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre gecikme zammı tatbik edilerek tahsil edilir.”
Denilmektedir.
Yukarıdaki mevzuat hükümlerine göre, emlak vergisinin % 10’u nispetinde Taşınmaz
Kültür Varlıklarının Korunmasına Katkı Payının tahakkuk ettirilmesi ve Belediyece emlak vergisi ile birlikte tahsil edilmesi gerekmekte olup; tahsil olunan miktarların tahsil edildiği ayı takip eden ayın onuncu günü akşamına kadar İl Özel İdaresi’ne bir bildirim ile beyan edilerek aynı süre içinde ödenmesi gerekmektedir.
Daha önceki yıllarda aktarılmayan katkı payları 2020 yılı içerisinde İl Özel İdaresi'ne aktarılmaya başlanılmıştır. Böylece mevzuat hükümlerinin gerekleri yerine getirilmekle birlikte, 2019 yılı sonu itibariyle kurum mali tablolarında İl Özel İdaresi'ne aktarılmayan 1.840.386,30 TL katkı payı yer almıştır.