Rapor Özet
Ana Konu ve Temel Bulgular
- Taşınmazlar için yapılan değer artırıcı nitelikteki harcamaların doğrudan giderleştirilmesi.
- Taşınmazlara ilişkin yapılan harcamaların mutat bakım onarım harcamaları olmayıp varlığın değerini artırıcı harcamalar olması.
- Söz konusu denetim tespiti sonrasında, İdare tarafından; 2020 yılında, İdare taşınmazları için yapılan değer artırıcı nitelikteki harcamaların, ilgili maddi duran varlığın kayıtlı değerine eklenerek mevzuata uygun kayıtlar yapılacağının belirtilmesi.
- Bulgumuzda belirtilen muhasebe kaydının ilgili yılı içinde yapılmaması nedeniyle ilgili yıl mali tablolarındaki 252- Binalar Hesabı ve 630-Giderler Hesabının 1.918.240,31 TL tutarında hatalı bilgi içermesine sebep olunması.
Yasal ve Düzenleyici Çerçeve
- Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 187’nci maddesinin (2) numaralı fıkrasının (a) bendinin (1) numaralı alt bendinde; Maddi duran varlıklar için sonradan yapılan ve o varlığın değerini, kullanım süresini, ürün ve hizmet kalitesini, sağlanan faydayı artıran veya üretilen mal veya hizmetlerin üretim maliyetini azaltan her türlü maliyetin, ilgili maddi duran varlığın kayıtlı değerine ilave edilip ayrıca bunlar için amortisman hesaplaması gerektiği hüküm altına alınmıştır.
- Kamu İdarelerinin Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik’in 11’inci maddesinde de Taşınmaza yapılan değer arttırıcı harcamaların, taşınmazın değerine ekleneceği belirtilmiştir.
- Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel Tebliği’nin (sıra no: 47) ilgili hükümlerine göre de taşınmaz varlıklar için yapılan 34.000,00 TL’yi aşan harcamalar değer arttırıcı harcama olarak kabul edildiği için, taşınmaz varlığın maliyet bedeline eklenmesi ve yıl sonunda toplam tutar üzerinden aynı şekilde amortisman ayrılması gerekmektedir.
Önerilen veya Eleştirilen Ana Eylem Noktaları
- Taşınmazlar için yapılan değer artırıcı nitelikteki harcamaların ilgili maddi duran varlığın kayıtlı değerine eklenerek aktifleştirilmesi.
- Söz konusu harcamaların sermaye gideri olarak dikkate alınıp ilgili varlık hesabına eklenmesi.
- Muhasebe sistemlerinin mevzuata uygun olarak kullanılması.
- Mali tabloların gerçek ve adil görüntü ilkesi doğrultusunda hazırlanması.
Rapor Metni
Taşınmazlar için yapılan değer artırıcı nitelikteki harcamalar, ilgili maddi duran varlığın kayıtlı değerine eklenerek aktifleştirilmesi gerekirken; 630-Giderler Hesabı ile doğrudan giderleştirilmiştir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 187’nci maddesinin (2) numaralı fıkrasının (a) bendinin (1) numaralı alt bendinde; Maddi duran varlıklar için sonradan yapılan ve o varlığın değerini, kullanım süresini, ürün ve hizmet kalitesini, sağlanan faydayı artıran veya üretilen mal veya hizmetlerin üretim maliyetini azaltan her türlü maliyetin, ilgili maddi duran varlığın kayıtlı değerine ilave edilip ayrıca bunlar için amortisman hesaplaması gerektiği hüküm altına alınmıştır.
Kamu İdarelerinin Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik’in 11’inci maddesinde de Taşınmaza yapılan değer arttırıcı harcamaların, taşınmazın değerine ekleneceği belirtilmiştir.
Bu doğrultuda düzenlenen Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel Tebliği’nin (sıra no: 47) ilgili hükümlerine göre de taşınmaz varlıklar için yapılan 34.000,00 TL’yi aşan harcamalar değer arttırıcı harcama olarak kabul edildiği için, taşınmaz varlığın maliyet bedeline eklenmesi ve yıl sonunda toplam tutar üzerinden aynı şekilde amortisman ayrılması gerekmektedir.
İdarenin hesap ve işlemlerinin incelenmesi neticesinde; idare taşınmazları için 1.918.240,31 TL tutarında değer artırıcı yatırım harcaması yapıldığı, ancak, bu tutarın duran varlığın maliyet bedeline eklenmediği ve doğrudan giderleştirildiği tespit edilmiştir.
Sözü edilen taşınmazlara ilişkin yapılan harcamalar mutat bakım onarım harcamaları olmayıp varlığın değerini artırıcı harcamalardır. Bu nedenle yapılan harcamalar sermaye gideri olarak dikkate alınıp ilgili varlık hesabına eklenmelidir.
Söz konusu denetim tespiti sonrasında, İdare tarafından; 2020 yılında, İdare taşınmazları için yapılan değer artırıcı nitelikteki harcamaların, ilgili maddi duran varlığın kayıtlı değerine eklenerek mevzuata uygun kayıtlar yapılacağı belirtilmiştir. Ancak, bulgumuzda belirtilen muhasebe kaydının ilgili yılı içinde yapılmaması nedeniyle 2019 yılı mali tablolarındaki 252- Binalar Hesabı ve 630-Giderler Hesabının 1.918.240,31 TL tutarında hatalı bilgi içermesine sebep olunmuştur.